team - pixabay

Hoe krijg ik voeling met het mediagebruik van mijn leerlingen?

Artikel
Auteur(s): 
Sofie Vandoninck - KULeuven - Mintlab
Marije Nouwen - KULeuven - Mintlab

Om deze vraag te beantwoorden, deed mintlab (KU Leuven - iMinds) onderzoek bij leerkrachten en leerlingen van 9 tot 16 jaar. Op basis van dit onderzoek wordt een toolkit ontwikkeld voor ontwikkelaars van digitaal (leer)materiaal die beschikbaar gemaakt wordt in oktober 2017!

We geven alvast een preview met een aantal bevindingen op basis van co-creatiesessies met leerlingen uit het zesde leerjaar. De co-creatiesessies geven inzicht in hoe kinderen omgaan met moeilijke situaties online. In groepjes van 5 à 6 leerlingen formuleerden ze het probleem in eigen woorden, bedachten oplossingen en werkten deze oplossing uit. 

Leerkrachten nog niet het eerste aanspreekpunt

Kinderen maken zich online vooral zorgen over ongewenste berichten, of berichten waarin leeftijdsgenoten schelden, ruzie maken of pesten. Kinderen van het zesde leerjaar geven aan dat ze dit vaak zien gebeuren. Veel kinderen voelen zich onzeker over hoe ze het best reageren tegen een schelder, ruziestoker of pester. Ze willen vooral vermijden dat zij of andere kinderen gekwetst worden. Momenteel kunnen ze hiervoor terecht bij vrienden. Ouders en leerkrachten spreken ze minder aan. Vaak hebben ze de indruk dat ouders of leerkrachten weinig voeling hebben met hun online leefwereld. Sommigen geven ook aan dat zij meer afweten van digitale media dan hun ouders of leerkrachten. Bij grote problemen blijken de websites van middenveldorganisaties, zoals Awel, gekend. Vooral de mogelijkheid om een vraag of probleem voor te leggen aan iemand die er veel over weet, is voor kinderen interessant.

Hoe gaan kinderen om met cyberpesten? 

Kinderen weten vaak wat ze beter niet doen om nare situaties online te vermijden. Zo weten ze bijvoorbeeld heel goed dat het een slecht idee is om een conflict online uit te spelen, en dat het beter is om (persoonlijk) sorry te zeggen. Toch lijkt het alsof ruzie en schelden deel uitmaken van online communicatie. Kinderen gaan er dan ook vanuit dat één keer schelden of ruzie maken niet heel streng bestraft moet worden. 

Ze vinden het pas nodig om een persoon te straffen als:

  • Een persoon meermaals in de fout gaat
  • Het wangedrag duidelijk aantoonbaar is en bewezen kan worden

Wat verwachten kinderen van leerkrachten?

Kinderen hebben een eigen wil en houden er niet van als anderen hen iets opdringen. Ze willen zelf kiezen wat ze delen online én met hun ouders en leerkrachten.

Welke rol spelen leerkrachten dan in het online leventje van kinderen?

  • Identificeer probleemsituaties in samenspraak met de leerlingen. Luister naar de leerlingen alvorens actie te ondernemen.
  • Het is niet problematisch als een leerkracht zelf met de handen in het haar zit. Informeer je als leerkracht over de organisaties en vertrouwenspersonen waar kinderen terecht kunnen. Zo kan je leerlingen op een correcte manier doorverwijzen.
  • De online en offline wereld van kinderen zijn met elkaar verbonden. Leerkrachten kunnen leerlingen begeleiden bij conflicten door alle partijen aan het woord te laten.  

Dit artikel kadert binnen het onderzoeksproject MeToDi.

Lees hier hoe cyberpesten omschreven wordt binnen de wetenschappelijke literatuur.

Links

Inhoud

This should be replaced by the table of contents